Allerzielen & De nalatenschap van een mensenleven

Over de mensen die ons voorgingen, wat we aan elkaar doorgeven en de verbinding die blijft.

Vandaag is het Allerzielen. Een dag waarop we stilstaan bij de mensen die zijn overleden. Bij de mensen van wie we houden, die we missen en met wie we zoveel mooie momenten hebben gedeeld.

Toen ik nadacht over het woord Allerzielen, bleef ik hangen bij die twee woorden: alle zielen.

Mijn gedachten gingen verder dan de mensen die ik zelf heb gekend. Naar al die mensen die vóór ons kwamen. Die hun leven leefden, liefhadden, keuzes maakten, dromen hadden en soms vooral moesten zien te overleven.

Ik merk dat ik veel liefde voor hen voel.

Voor de levens die zij hebben geleefd, met alles wat daarbij hoorde. De mooie momenten, de vreugde en de liefde, maar ook het verdriet, de teleurstellingen en de dingen die misschien nooit zijn uitgesproken.

Het leven was niet voor iedereen gemakkelijk. En toch hebben al die mensen, ieder op hun eigen manier, paden gebaand waarop wij vandaag verder kunnen gaan. Dat vind ik een prachtige gedachte. Dat we verbonden zijn met zoveel mensen, ook met degenen die we nooit persoonlijk hebben gekend.

Hoeveel dragen we eigenlijk niet met ons mee van degenen die ons voorgingen?

Soms is het heel herkenbaar. Een uitspraak van je oma die je ineens zelf gebruikt. Een gewoonte van je vader. Een liedje dat je onmiddellijk terugbrengt naar een dierbare herinnering. Maar er is zoveel meer wat we van elkaar meekrijgen. De manier waarop we naar het leven kijken, wat we belangrijk vinden, hoe we met anderen omgaan. En soms ook de dingen die we bewust anders willen doen dan de generaties vóór ons.

Wat laten we eigenlijk achter?

Ik moet daarbij denken aan een bijzondere ervaring die ik ooit tijdens een meditatie had.

Tijdens die meditatie mocht ik ervaren hoe het zou kunnen zijn wanneer we sterven. Terwijl mijn ziel mijn lichaam had verlaten, zag ik hoe er iets van mij achterbleef op aarde. Het leek op een heel dunne sluier, bijna als een zakdoek die zachtjes naar beneden dwarrelde.

Ik begreep dat die sluier stond voor alles wat ik tijdens mijn leven had doorgegeven.

Dat beeld gaf me een diep gevoel van troost en geruststelling.

Zelf heb ik geen kinderen. Ik heb het leven dus niet op die manier doorgegeven. Maar tijdens die meditatie besefte ik dat óók ik iets nalaat.

Dat ik met mijn leven het leven van anderen raak. Door de liefde die ik geef, de aandacht die ik voor iemand heb en de momenten die ik met anderen deel. Maar ook door mijn fouten, mijn kwetsbaarheid en mijn imperfectie. Want ook die horen bij wie ik ben.

Hoe vaak weten we eigenlijk wat we voor iemand hebben betekend? Of denken we misschien dat we helemaal niet zo belangrijk zijn in het leven van een ander?
Misschien herinnert iemand zich jaren later nog iets wat jij ooit hebt gezegd. Of heeft een klein gebaar op precies het juiste moment iemand geholpen.

Die ervaring heeft me anders laten kijken naar wat we voor elkaar betekenen. Naar wat er van ons achterblijft, ook wanneer we er zelf niet meer zijn.

De paden die voor ons zijn gebaand

Nu ik op Allerzielen terugdenk aan die ervaring, gaan mijn gedachten naar al die mensen die ons zijn voorgegaan.

Wat hebben zij allemaal achtergelaten? Hoeveel van hun liefde, hun moed, hun kennis en hun ervaringen leeft er vandaag nog in ons verder? Misschien wel veel meer dan we ooit zullen weten.

Ik denk aan onze ouders en grootouders, maar ook aan de generaties daarvoor. Aan mensen van wie we de namen niet eens meer kennen, maar die allemaal een leven hebben geleefd en iets hebben doorgegeven.

En ik voel dankbaarheid.

Ook voor degenen die het moeilijk hebben gehad. Die fouten hebben gemaakt, die niet altijd konden geven wat een ander nodig had of die zelf zoveel hebben moeten missen, want ook zij horen bij het verhaal dat ons heeft gebracht waar we vandaag zijn. We gaan verder met wat ons is meegegeven. Sommige dingen koesteren we, andere proberen we anders te doen. En terwijl we ons eigen leven leiden, laten we zelf ook weer iets achter.

Misschien is dat wel de mooiste betekenis van een nalatenschap. Dat het niet alleen gaat over wat je bezit of wat je nalaat wanneer je sterft, maar vooral over wat je tijdens je leven hebt betekend.

Over de sporen die je achterlaat, vaak zonder dat je zelf beseft hoe ver ze reiken.

Misschien is niemand daarom ooit helemaal weg. Er blijft altijd iets achter. In herinneringen, in wat we van elkaar hebben geleerd en in de verbinding die blijft bestaan.

Vandaag steek ik een kaarsje aan voor allen die ons zijn voorgegaan. Voor de mensen die ik mis, maar ook voor al die mensen die ik nooit heb gekend.

Met veel liefde en dankbaarheid. Voor hun leven, voor de paden die zij hebben gebaand en voor alles wat zij ons hebben doorgegeven.